Als u naar de operatiekamers komt voor behandeling, krijgt u een vorm van anesthesie toegediend. Anesthesie neemt de pijn weg en een deel van het ongemak bij een operatie of onderzoek. Er zijn verschillende vormen van anesthesie die, afhankelijk van de operatie of behandeling, toegepast kunnen worden:

Algehele anesthesie

Hierbij wordt u geheel verdoofd en in een kunstmatige, diepe slaap gebracht, zodat u van de operatie zelf niets merkt.

Plaatselijke anesthesie

Hierbij wordt alleen een gedeelte van het lichaam gevoelloos gemaakt, waarbij u in principe wakker blijft. Indien wenselijk kan eventueel nog een licht slaapmiddel worden toegediend. Van plaatselijke anesthesie zijn verschillende vormen mogelijk:

• regionaal: bijvoorbeeld door een ruggenprik het verdoven van onderbuik, bekken en onderste ledematen.
• lokaal: enkel de operatieplek zelf wordt verdoofd.

Soms wordt een combinatie van deze vormen toegepast.

De anesthesioloog of narcotiseur

De anesthesioloog is een medisch specialist die zich op het gebied van de anesthesie gespecialiseerd heeft. Hij/zij bepaalt en is verantwoordelijk voor de toegediende vorm van anesthesie. Binnen het St. Elisabeth Ziekenhuis werken tien anesthesiologen. Zij worden bijgestaan door de anesthesiemedewerker die de hele tijd bij u blijft en u continu bewaakt.

Preoperatieve screening

Als u een heelkundige of orthopedische ingreep moet ondergaan, wordt u meestal ook doorverwezen naar de polikliniek anesthesiologie voor PreOperatieve Screening, de zogenaamde POS-poli. Hier wordt een inschatting van het anesthesierisico gemaakt en worden maatregelen genomen om risico’s zo klein mogelijk te houden.

Hoe werkt het?

Onder supervisie van een anesthesioloog en bijgestaan door secretaresses nemen nurse practitioners en physician assistants (hoogopgeleide professionals die een deel van de taken van artsen overnemen) een medische anamnese bij u af. Zij voeren vervolgens een gericht lichamelijk onderzoek uit, waarbij onder andere de bloeddruk wordt gemeten, de luchtweg wordt beoordeeld en naar hart en longen wordt geluisterd. Wanneer daar aanleiding toe is, wordt aanvullend onderzoek aangevraagd en wordt u naar andere specialisten verwezen. Op grond van de aldus verkregen informatie worden het uiteindelijke anesthesierisico- en beleid bepaald.

Uiteraard wordt het beleid met u besproken. U moet immers toestemming geven voor de behandeling en dat kunt u pas doen nadat u voldoende geïnformeerd bent. U krijgt informatie over de voorgenomen anesthesiebehandeling, over risico’s ervan en over alternatieven. Een samenvatting van het besprokene krijgt u op papier mee naar huis. Het verslag van de screening wordt door de superviserend anesthesioloog beoordeeld, waarna vervolgens ‘groen licht’ voor operatie wordt gegeven.

Afspraak of meteen doorlopen?

Zodra u op de polikliniek Heelkunde of Orthopedie te horen hebt gekregen dat u een operatie of onderzoek onder narcose moet ondergaan, wordt een afspraak gemaakt op de POS-poli. Vaak kunt u meteen doorlopen naar de POS-poli; het kan echter voorkomen dat een afspraak voor een later tijdstip moet worden gemaakt.

Locatie POS-poli

De polikliniek anesthesiologie voor PreOperatieve Screening bevindt zich op de begane grond aan de Medische Boulevard (route 1).  Volgt u het bordje ’Polikliniek anesthesiologie’.

Ontwikkeling

De POS-poli is nog volop in ontwikkeling. Momenteel worden nagenoeg alle patiënten van de zorgeenheden Heelkunde en Orthopedie preoperatief op de POS-poli gezien. Komt u echter voor een operatie vanuit een ander specialisme dan volgt u grotendeels een ander traject. Het is ons doel om in de toekomst alle patiënten te zien op de POS-poli. 

Pijnbestrijding

Binnen de afdeling Anesthesiologie vinden op twee manieren pijnbehandelingen plaats: acute pijnservice en chronische pijnbehandeling.

Acute pijnservice (APS)

Hoe minder pijn u postoperatief heeft, hoe comfortabeler u zich uiteraard voelt. Des te sneller kunt u uit bed wat dan weer resulteert in minder postoperatieve complicaties en een verkorting van de verpleegduur. Vanuit die visie worden er meteen postoperatief op de PACU-afdeling middelen ingezet ter pijnbestrijding. Deze middelen kunnen zijn: 

• tabletten
• zetpillen
• injecties
• intraveneus (via infuus), eventueel door middel van een pijnpomp. Dit is een pompje waardoor continu pijnmedicatie wordt toegediend.  Via een knop kunt u zelf het apparaat bedienen en zich indien nodig een dosis pijnstilling geven. De begrenzingen van de pomp zijn noodzakelijk om complicaties als overdosering te voorkomen.
• ruggenprik waarbij een slangetje in de rug wordt ingebracht om pijnmedicatie te kunnen toedienen (ook wel epidurale pijnbestrijding genaamd)

Deze middelen of methoden worden ingezet afhankelijk van de operatie en ernst van de daardoor ontstane pijn.

Indien u de operatiekamer verlaat met een pijnpomp, wordt de nazorg op de verpleegafdeling geleverd door de APS-verpleegkundige. Deze verpleegkundige is werkzaam op de operatiekamers als PACU-medewerker. Hij/zij kan binnen vastgestelde richtlijnen de pijnbehandeling voortzetten in nauw overleg met de anesthesioloog. De APS-verpleegkundige loopt van maandag tot vrijdag twee keer per dag visite op de verpleegafdeling tussen 7.30 uur en 21.30 uur. In het weekend is er in de ochtend een APS-ronde.

Chronische pijnbehandeling

Indien u ernstige of invaliderende zenuwpijn heeft die langer dan drie maanden bestaat, kunt u terecht bij de polikliniek voor pijnbehandeling, na verwijzing van huisarts of behandelend specialist. In uitzonderlijke gevallen, na verwijzing van de internist, wordt ook pijn ten gevolge van kanker behandeld. Wanneer u in aanmerking komt voor een behandeling binnen deze poli wordt u en uw pijn geanalyseerd voordat er tot behandeling wordt overgegaan. Bij de analyse van de pijn worden soms revalidatieartsen, fysiotherapeuten en psychologen ingezet om zo een optimale behandeling voor u te kunnen samenstellen.

Pijnbehandelingen die ingezet kunnen worden bij chronische pijnbestrijding zijn:

• medicatie
• injecties
• ruggenprik
• neuromodulatie; dit is een methode waarbij het ruggenmerg gestimuleerd wordt door middel van een elektrode, waardoor ernstige chronische pijn afneemt.

De meeste behandelingen worden poliklinisch gedaan, soms echter is een (dag)opname in het ziekenhuis noodzakelijk.

Locatie Pijnpoli

De polikliniek  Anesthesiologie is op de begane grond aan de Medische Boulevard. Volgt u route 1. Ook voor de poli Pijnbehandeling volgt u route 1.